İŞ HUKUKU · ÜCRET ALACAĞI

Maaşınız zamanında yatırılmadıysa ödeme gününü, eksik kalan tutarı ve banka kayıtlarını belirleyin. Ücretin ödenmemesi halinde işçinin alacağını ve faizini istemesi, şartları varsa çalışmaktan kaçınması veya iş sözleşmesini haklı nedenle feshetmesi mümkün olabilir. Her yolun koşulu ve kıdem tazminatı bakımından sonucu farklıdır.

Çerkezköy, Kapaklı, Çorlu ve Tekirdağ’da “işveren maaşımı ödemiyor, ne yapabilirim?” sorusuyla karşılaşan çalışanlar için bu rehber; ödeme gününden arabuluculuğa kadar temel adımları açıklıyor. İstanbul’dan başvuran kişilerin belgeleri de dosyanın koşullarına göre değerlendirilebilir.

Maaş kaç gün gecikebilir?

Ücret ödeme günü iş sözleşmesinde veya işyerinin yerleşik uygulamasında belirlenmişse ödeme o gün yapılmalıdır. 4857 sayılı İş Kanunu’nun 32. maddesine göre ücret en geç ayda bir ödenir; sözleşmeyle bu süre bir haftaya kadar indirilebilir. Örneğin ödeme günü ayın 5’i ise işverenin “20 gün daha bekleyebilirim” şeklinde genel bir hakkı yoktur.

Ödeme günü ile 20 günlük süre farklı konulardır. Yirmi günlük süre, İş Kanunu’nun 34. maddesinde düzenlenen çalışmaktan kaçınma hakkı bakımından önemlidir. Ücretin geç yatırılması, eksik yatırılması ve hiç yatırılmaması ayrı ayrı kaydedilmelidir.

Maaş 20 gün ödenmezse işe gitmeyebilir miyim?

İş Kanunu m.34’e göre ücret, ödeme gününden itibaren 20 gün içinde mücbir bir neden dışında ödenmezse işçi iş görme borcunu yerine getirmekten kaçınabilir. Bu hak, ücretin ödenmemesine dayanan kişisel bir karardır; işçinin bu nedenle iş sözleşmesi feshedilemez ve işçi yerine yeni işçi alınamaz. Gününde ödenmeyen ücretler için mevduata uygulanan en yüksek faiz de kanunda düzenlenir.

İşçinin hiçbir açıklama yapmadan işe gitmemesi sonradan devamsızlık iddiasına yol açabilir. Ödenmeyen ayları, ödeme gününü ve m.34 kapsamındaki kararını yazılı ve ispatlanabilir şekilde işverene bildirmek, uyuşmazlıkta durumun anlaşılmasını kolaylaştırır. Çalışmaktan kaçınma ile sözleşmeyi feshetme farklı işlemlerdir; işe devam etmek isteyen işçi bu ayrımı özellikle gözetmelidir.

Maaş ödenmediğinde haklı nedenle işten ayrılabilir miyim?

İş Kanunu m.24/II-e, işçinin ücretinin kanun hükümleri veya sözleşme şartlarına uygun hesaplanmaması ya da ödenmemesi halinde işçiye haklı nedenle derhal fesih imkânı tanır. Bu yol için m.34’teki 20 günlük çalışmaktan kaçınma süresini mutlaka beklemek gerektiği yönünde genel bir kural yoktur. Fakat tek seferlik kısa gecikme, kısmi ödeme, tekrarlanan gecikmeler ve ödeme tarihinin ispatı somut olayda farklı değerlendirmelere yol açabilir.

Haklı fesih yaparsam kıdem ve ihbar tazminatı alır mıyım?

Ücretin ödenmemesi nedeniyle haklı fesih geçerliyse ve kıdem tazminatı için en az bir yıllık çalışma dahil diğer koşullar varsa kıdem tazminatı talep edilebilir. Buna karşılık sözleşmeyi derhal fesheden işçi kural olarak ihbar tazminatı talep edemez. Ödenmeyen ücret, kullanılmamış yıllık izin ücreti ve koşulları oluşan diğer alacaklar ayrıca incelenir. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının feshe bağlı alacaklar rehberi de kıdem ile ihbarın koşullarını ayrı ele alır.

Fesih bildirimi yalnızca “istifa ediyorum” ifadesinden oluşmamalıdır. Hangi döneme ait hangi ücretin ödenmediği, ödeme günü ve fesih gerekçesi açıkça yazılmalı; bildirim karşı tarafa ulaştığı ispatlanabilecek biçimde yapılmalıdır. Fesih öncesinde bordro ve banka kayıtlarının incelenmesi yanlış veya eksik gerekçeyle işlem yapılması riskini azaltır.

Maaş eksik yatırılıyor veya elden ödeniyorsa ne olur?

Maaşın bir kısmının ödenmesi her zaman borcu sona erdirmez. Bordrodaki ücretle bankaya yatırılan tutar farklıysa; kesinti, avans, prim ve ödeme açıklamaları birlikte incelenmelidir. Gerçek ücret bordroda olduğundan düşük gösteriliyorsa iş sözleşmesi, ücret artışına ilişkin yazışmalar, hesap hareketleri ve diğer hukuka uygun deliller önem kazanır.

İş Kanunu m.24/II-e, ücretin sözleşmeye veya kanuna uygun hesaplanmamasını da kapsar. Düzenli prim, fazla çalışma ücreti ya da kararlaştırılan ücretin bir kısmı ödenmiyorsa alacağın niteliği ve haklı feshe etkisi ayrıca değerlendirilir. İşverenin elden ödeme yaptığını ileri sürdüğü durumlarda ödemenin gerçekleşip gerçekleşmediği ve miktarı delillere göre belirlenir.

Ödenmeyen maaş nasıl alınır? Faiz, deliller ve arabuluculuk

İşten ayrılmadan da ücret alacağı istenebilir. Önce alacağın hangi aylara ait olduğu ve toplam tutarı belirlenmeli, ardından ödeme işverenden ispatlanabilir şekilde talep edilmelidir. Gerekirse çalışmaktan kaçınma veya haklı fesih seçenekleri ayrıca değerlendirilir.

  1. İş sözleşmesini, bordroları, SGK hizmet dökümünü, banka hareketlerini ve ücretle ilgili yazışmaları saklayın.
  2. Ödeme günü, eksik kalan tutar ve ödemenin geciktiği dönemleri bir çizelgede toplayın.
  3. İşverene yapılacak ücret talebini ve gerekiyorsa fesih bildirimini dosyanın özelliklerine göre hazırlayın.
  4. Alacak ödenmezse arabuluculuk başvurusu yapın; anlaşma olmazsa şartları varsa iş mahkemesinde dava açın.

Ücret alacağı davası açmadan önce dava şartı arabuluculuğa başvurulması gerekir. İş Kanunu m.34 gününde ödenmeyen ücretler için mevduata uygulanan en yüksek faizi öngörür. Ücret alacaklarında zamanaşımı beş yıldır. Faizin başlangıcı ve miktarı her alacak kalemi için somut ödeme gününe ve dosyadaki bilgilere göre hesaplanmalıdır.

Taşeronun ödemediği ücret ve işverenin ödeme güçlüğü

Asıl işveren–alt işveren ilişkisinde asıl işverenin işçiye karşı birlikte sorumluluğu gündeme gelebilir; önce ilişkinin gerçekten bu niteliği taşıyıp taşımadığı incelenir. İşverenin iflası, konkordatosu veya kanunda sayılan başka ödeme güçlüğü hallerinde ise şartları varsa Ücret Garanti Fonu, ödenmeyen üç aylık ücret yönünden değerlendirilir. Olağan bir maaş gecikmesi tek başına bu fondan ödeme alınmasını sağlamaz.

Çerkezköy, Kapaklı, Çorlu ve Tekirdağ’da ücret alacağı uyuşmazlıkları

Çerkezköy’deki büromuza, Kapaklı ve Çorlu’dan ya da Tekirdağ’ın diğer ilçelerinden maaşı ödenmeyen çalışanlar başvurabilir. İstanbul’daki işyerlerine ilişkin ücret uyuşmazlıklarında da belgeler incelenebilir. Dosyada öncelikle ödeme tarihi, gerçek ücret, çalışma süresi, eksik ödenen dönemler ve işverenin kimliği belirlenir; ardından ücret talebi, arabuluculuk veya fesih seçenekleri somut duruma göre değerlendirilir.

Bir iş hukuku avukatıyla görüşmek isterseniz iş sözleşmenizi, son bordrolarınızı, ilgili banka dökümünü ve işverenle yaptığınız yazışmaları iletebilirsiniz. Tigin & Gençer iletişim sayfasından ulaşabilir veya WhatsApp üzerinden mesaj gönderebilirsiniz.

Sık sorulan sorular

İşveren maaşı 20 gün geciktirebilir mi?

Hayır. Ücret kararlaştırılan ödeme gününde ödenmelidir. Yirmi gün, m.34’teki çalışmaktan kaçınma hakkının koşullarından biridir; işverene tanınmış genel bir geciktirme süresi değildir.

Maaşım bir ay gecikti; kıdem tazminatı alabilir miyim?

Ücretin ödenmemesi haklı fesih sebebi olabilir. Gecikmenin ve delillerin değerlendirilmesi gerekir. Haklı fesih ve en az bir yıllık kıdem dahil koşullar oluşmuşsa kıdem tazminatı talep edilebilir.

Maaş ödenmezse ihbar tazminatı alınır mı?

İşçi ücretinin ödenmemesi nedeniyle iş sözleşmesini haklı nedenle derhal feshederse kural olarak kendisi ihbar tazminatı alamaz. Kıdem tazminatı ve ödenmeyen ücretler ayrı değerlendirilir.

Maaşımı almak için işten ayrılmam gerekir mi?

Hayır. İş ilişkisi devam ederken de ödenmeyen ücret talep edilebilir. Çalışmaktan kaçınma veya fesih ayrı hukuki seçeneklerdir.

Maaş alacağında arabuluculuk zorunlu mu?

Ücret alacağı için iş mahkemesinde dava açılmadan önce kural olarak arabuluculuğa başvurulmalıdır. Anlaşma sağlanmazsa dava yolu değerlendirilebilir.

Ödenmeyen maaş için zamanaşımı kaç yıl?

Ücret alacaklarında zamanaşımı beş yıldır. Her ayın alacağı kendi ödeme zamanı ve dosyanın koşulları dikkate alınarak değerlendirilir.

Bu içerik genel hukuki bilgilendirme içindir. Somut dosyada uygulanacak yol, iş ilişkisinin türü, sözleşme ve ödeme kayıtları incelenerek belirlenir.